GRİP HASTALIĞI VE AŞISI

GRİP HASTALIĞI VE AŞISI HAKKINDA

GRİP HASTALIĞI VE AŞISI

GRİP HASTALIĞI ve AŞISI

GRİP: Bu günlerde mahallemizdeki ,iş yermizdeki veya yolumuzun üzerindeki eczanelerin vitrinlerini süsleyen “GRİP AŞISI GELMİŞTİİR” ilanları mutlaka dikkatrinizi çekmiştir. Grip ve grip aşısı konusunda minik bir derlemeyi sizin bilginize sunmakta fayda vardır diye düşündüm. Grip, ‘İnfluenza’ adıyla bilinen virüsün solunum sisteminde meydana getirdiği,özellikle sonbahar sonu,kış ve ilkbahar başında salgınlara yol açabilen yüksek derecede bulaşıcı viral bir enfeksiyondur. İşgücü kaybı açısından bakıldığında tüm dünyada işe devamsızlığın yaklaşık %10’undan sorumludur. Dünya nüfusunun yaklaşık %10-20’si her yıl gribe yakalanmaktadır. Grip olan kişilerin aksırık,öksürük ve hatta konuşmaları ile üst solunum yollarındaki salgılardan yayılan virüs yüklü su damlacıkları, havaya geçerek orada saatlerce asılı kalabilir. Bu damlacıklar nefes yolu ile alındığında,üst ve alt solunum yoluna yerleşirler ve orada hızla çoğalırlar.Kuluçka süresi 1-3 gün arasında değişir ve bu dönemde kişide hastalık belirtisi olmamasına karşın hastalık bulaşıcı özelliktedir.Buözellik grip belirtileri başladıktan sonra 4-6 güne kadar da devam eder.

    

Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri: Başlangıç genellikle anidir.Kişi kendini iyi hissediyorken 1-2 saat içinde önce üşüme, titreme, terleme, boğaz ağrısı,kas-eklem ağrıları ve yüksek ateş(38-40 derece) başlar,daha sonrasında ise burun akıntısı, baş dönmesi,öksürük,boğaz ağrısı,göğüste yanma-ağrı,gözlerin sulanması ve gözlerde ışığa hassasiyet şikayetlerinden bir ya da birkaç tanesi tabloya eklenebilir.Bu belirtiler 3-5 gün kadar sürse de genellikle 2-3 gün içerisinde düzelme başlar.Yaklaşık 1 hafta-10 gün içinde hastalık genellikle kendiliğinden iyileşecektir,ancak doktora gitmek ve 3-5 gün iyice dinlenmek gereklidir.Tedavide şikayetlere yönelik ilaçlar(ateş düşürücüler,soğuk algınlığı ilaçları,antiviral ilaçlar,vb.) kullanılır. Bol sıvı tüketilmesi de salgıların rahatça dışarı atılmasını sağladığından iyileşmeyihızlandırır.Grip viral bir enfeksiyon olduğu için antibiyotik tedavisi yoktur.Çünkü antibiyotikler sadece bakterilere etkilidir. Antibiyotik, grip üzerine bakteryel bir enfeksiyon varlığında tedaviye eklenir. Hastalığa karşı bağışıklık,hastalığın geçirilmesi ya da aşılanma sonucu oluşur.Aşı özellikle risk gruplarında ağır hastalık belirtileri ile seyredebilen ve ölüme yol açabilen pandemik(kıtalar arası salgın yapabilen) gripten korunmanın en etkili yöntemidir.

 

Grip Aşısı: -Gribin yayılmasını,salgın yapmasını önlemek,-Ağır seyreden grip vakalarıyla oluşacak komplikasyonları ve ölümü engellemek,-Salgının uzun sürmesi sonucu ortaya çıkabilecek virüs mutasyonunu önlemek,-Hastalık nedeni ile hastaneye yatış ve yoğun-bakım yatak ihtiyacını azaltmak,-Toplumda verilmesi gereken zorunlu hizmetlerin kesintisiz sürdürülmesini sağlamak,-Gribe bağlı işgücü kaybını ve ekonomik kayıpları önlemek açılarından önemlidir.

  

Grip Aşısı Olması Önerilen Kişiler: -65 yaş ve üstündeki kişiler-Kronik hastalığı olan kişiler: Kronik kalp,akciğer,karaciğer ve böbrek hastaları,şeker hastaları vb. hastalığı olan kişiler-Bağışıklık sistemi zayıflamış olan kişiler: Kanser hastaları,bağışıklık sistemi hastalığı olanlar,HIV(+) olanlar,organ ve kemik iliği nakli yapılmış olan kişiler-Uzun süre aspirin tedavisi alan 6 ay-18 yaş arası çocuklar-Hastanelerde çalışan doktor,hemşire,hastabakıcılar-Kreş/huzurevleri/bakımevleri müdavimleri ve çalışanları-Yüksek risk grubundaki kişilerle yakın teması olan kişiler(aile bireyleri,bakıcılar,vs.)-Birbirine yakın çalışan iş arkadaşları,askerler,öğrenciler,öğretmenler,mahkumlar,vs.-Hac ve umreye gidenler

 

Aşı Nasıl Hazırlanır? Ne Zaman ve Nasıl Uygulanır? Koruyuculuğu Ne Orandadır? Aşı her yıl değişmektedir.Bir önceki yılda en sık karşılaşılan virüs tipine karşı,Dünya Sağlık Örgütü’nün önerileri doğrultusunda hazırlanmaktadır.Cansız bir aşıdır.Sonbaharda tercihen Eylül-Ekim aylarında,en geç Kasım ayında uygulanmalıdır.Amaç Aralık ayında ortaya çıkabilecek salgın sırasında koruyucu antikorların(vücudun bağışıklık sisteminin savunma maddeleri) en üst düzeye çıkmasını sağlamaktır.Bağışıklık aşılamadan 2 hafta kadar sonra başlar,2 ayda pik yapar ve yaklaşık 1 yıl sürer.Aşı yetişkinlerde tek doz olarak uygulanır.Koruyuculuğu değişkendir, %60-85 arasında değişmektedir. Bağışıklık sistemi güçlü olan sağlıklı bireylerde koruyuculuk %85 ‘lere varmaktadır. Zaman zaman solunum yolu enfeksiyonunu bütünüyle önleyemese de hastalığı sınırladığı ve hafifgeçirilmesini sağladığı belirtilmektedir.Bazı çalışmalarda grip sonrası görülen zatürreleri önlemede aşının %50-60,ölümleri önlemede %80 etkin olduğu bildirilmiştir.

 

Aşının Yan Etkileri Nelerdir? Aşı embriyonlu yumurta kesesinden elde edilmektedir.Bu nedenle yumurta allerjisi olanlara yapılmamalıdır.Aşı sonrası hafif ateş,kas ağrıları,kırıklık hissi,hafif geçen nezle benzeri bir tablo oluşabilir.Aşı yerinde kızarıklık,ısı artışı olabiir.Bu belirtiler 1-2 gün içerisinde geçer. Ateşli hastalığı olanlara iyileştikten sonra aşı önerilir. Hastalığı geçirenlere aşıyı yaptırmanın herhangi bir zararı olmadığı gibi ek bir yararı da bulunmamaktadır. Aşı 3. aydan sonra gebelere ve 6 aylıktan itibaren bebeklere uygulanabilir.

 

SAĞLIKLI GÜNLERE MERHABA DİYE BİLMEK UMUDU İLE …

 

Bu yazı Dr. Orhon UZEL’in katkılarıyla hazırlanmıştır.

 

Bu içeriği derleyen:
Avatar Resimi Uzman Eczacı